San Rafael del Yuma

San Rafael del Yuma, Dominik Cumhuriyeti'nin güneydoğusunda, La Altagracia ilinde bir iç kesim kasabası. Toprakları Karayip Denizi'ne kadar inen, yaklaşık 10 kilometre uzaklıktaki balıkçı köyü Boca de Yuma'yı ve plaj köyü Bayahibe'yi kapsayan bir belediyenin merkezi; Cotubanamá Ulusal Parkı'nın bir bölümü de belediye sınırları içinde.

Kasaba, adanın erken sömürge tarihine sıkı sıkıya bağlı. Hemen dışındaki bir platoda, İspanyol fatih Juan Ponce de León'un Porto Riko'yu fethetmek için yelken açmadan ve sonradan Florida'ya ulaşmadan önce, 1500'lerin başında yaptırdığı taş evin kalıntıları duruyor. Kasabanın çevresinde Bayahibe plajları, Boca de Yuma koyu ve binlerce Taíno piktografı ve oyması barındıran ulusal park mağaraları yer alıyor. San Rafael del Yuma, sömürge tarihine, mağaralara, tekne gezilerine ve güneydoğu kıyısındaki köy hayatına ilgi duyan gezginlere uygun.

Juan Ponce de León'un evi

Juan Ponce de León, adanın doğusundaki Higüey'in fethine katıldı ve 1505'te Vali Nicolás de Ovando ona orada bir kasaba kurma izni verdi. Önce Cibayagua adını verdiği bir arazide ahşap bir konut yaptı; ardından Ovando'nun talimatıyla onun yerine iki katlı, tahkimli bir taş ev inşa etti. Mühendis ve arkeolog Emile de Boyrie de Moya bu evi 1505 ya da 1506 civarına tarihlendirdi.

Boyrie de Moya; kalın duvarları, dar mazgal pencereleri, tek bir kapısı ve gizli bir kaçış tüneli olan gerçek bir kale tarif etti. Zemin kat yakındaki halka sığınak oluyordu; aile, yani Ponce de León, eşi Leonor ve üç kızları ise üst katta yaşıyordu. Ev, San Rafael del Yuma'ya yaklaşık üç kilometre uzaklıkta, Duey nehrinin sağ kıyısındaki bir platoda duruyor. Kaynaklar durumu konusunda ayrışıyor: Bazıları kalıntılardan söz ediyor, bir belediye raporu oraya giden yolu Juan Ponce müzesi yolu olarak adlandırıyor, Acento gazetesindeki bir köşe yazısı ise evi terk edilmiş ve bakımsız olarak niteliyor.

Boca de Yuma

2001'den beri San Rafael del Yuma'nın bir belediye bölgesi olan Boca de Yuma, Yuma nehrinin Karayip Denizi'ne kavuştuğu yerde, nehrin güney yakasında yer alıyor. Yuma, bölge için kullanılan Taínoca bir sözcük. Erken sömürge döneminde burası İspanyollar için stratejik bir iskeleydi: İspanya'ya giden gemiler burada erzak alıyor, Ponce de León da çiftlik ürünlerini ve hayvanlarını onlara satıyordu. 1877'de koydan çıkarılan eski toplar köyde anıt olarak sergileniyor.

Bölgenin kendi tanıtımı, koyu balık tutmak, tekne gezileri yapmak ve yüzmek için öneriyor. Adını topluluğun kurucularından John Bernard'dan alan Cueva de Bernard'da sarkıtlar ve dikitler var. Tarihî toplarla süslü Punta de la Virgen seyir noktasından koya, La Playita'ya, Playa Blanca'ya ve San Rafael ile Engaño burunlarına bakılıyor. Bölge, kendisinin hâlâ eski adı Parque Nacional del Este ile andığı Cotubanamá Ulusal Parkı'na birkaç kilometre uzaklıkta.

Cotubanamá Ulusal Parkı

1975'te Parque Nacional del Este adıyla kurulan ve 2014'te bir Taíno şefinin adıyla yeniden adlandırılan Cotubanamá Ulusal Parkı, La Altagracia ve La Romana illerine yayılıyor. Parkın La Romana-Bayahibe ve Boca de Yuma kesimlerini San Rafael del Yuma sınırları içinde birleştiriyor; güneyde, Catuano Boğazı'nın karşısındaki Saona Adası da parkın bir parçası.

Taínolar parkın mağaralarını kutsal sayıyordu. Cueva de Berna, Ramoncito ve José María binlerce piktograf ve oyma barındırıyor; Padre Nuestro kompleksinde tatlı su havuzlu mağaralar var; turizm kurumu Padre Nuestro'yu bir tatlı su cenotesi olarak tanımlıyor. Parkın yaban hayatı arasında gergedan iguanası, hutia ve solenodon var; kıyı sularında mercan resifleri, denizayıları ve yunuslar bulunuyor. Turizm Bakanlığı'na göre park, 2019'da ülkenin en çok ziyaret edilen parkı ya da rezerviydi.

Bayahibe ve kıyı

San Rafael del Yuma'nın bir belediye bölgesi olan Bayahibe köyü, belediyenin plaj bölgesi; turizm kurumu onu Saona Adası, Catalina Adası ve Cotubanamá Ulusal Parkı'nın ana giriş kapısı olarak tanımlıyor. Turizm kurumuna göre La Romana'ya yaklaşık 20 dakika, Punta Cana'ya yaklaşık bir saat uzaklıkta.

Bayahibe'den plajları, palmiyeleri ve doğal havuzlarıyla bilinen Saona Adası'na ve şnorkel ile dalış için Catalina Adası'na tekne gezileri düzenleniyor. Turizm kurumu ayrıca su kalitesiyle Mavi Bayrak ödülüne sahip Playa Dominicus'u, açık denizde sığ bir kum sığlığı olan Palmilla doğal havuzunu, balıkçı köyünün kendisini ve ulusal parkın ekolojik patikalarını, mağaralarını ve cenotelerini öne çıkarıyor. Parkın öbür yakasında Boca de Yuma, yerel bölgenin balık tutmak, tekne gezileri ve yüzmek için önerdiği bir koyu olan, nehir ağzında bir balıkçı köyü.

Kasabanın tarihi

İspanyollar 1500'lerin başında Salvaleón de Higüey kasabasını kurduktan sonra Yuma çevresindeki bölge uzun süre seyrek nüfuslu kaldı. Bugünkü kasaba, Karmel Meryem Ana'ya adanan bir şapelin çevresinde gelişti: Tarihçi Vetilio Alfau Durán'a göre Higüey sakinleri Şubat 1888'de Yuma bölgesinde şapelin yerini belirledi ve şapelin inşası köyün doğmasına yol açtı.

1940'larda Yuma, Salvaleón de Higüey belediyesine bağlı bir bölümdü. 1944'te La Romana ili kurulduğunda onun parçası oldu ve 1 Ocak 1945'te belediye bölgesine yükseltildi. 11 Ağustos 1961 tarihli bir yasa, Higüey ve San Rafael del Yuma'dan oluşan La Altagracia ilini kurdu. Boca de Yuma, Mayıs 2001 tarihli bir yasayla San Rafael del Yuma'nın belediye bölgesi oldu.

Ulaşım

Turizm kurumuna göre belediyenin plaj bölgesi Bayahibe, La Romana'ya yaklaşık 20 dakika, Punta Cana'ya yaklaşık bir saat uzaklıkta. İkisinin de uluslararası havalimanı var: Punta Cana Uluslararası Havalimanı (PUJ) Punta Cana, Bávaro ve Higüey'e hizmet veriyor; La Romana Uluslararası Havalimanı (LRM) ise La Romana kasabasının hemen yanında.

Kasaba, il merkezi Higüey'e Higüey-Yuma yoluyla bağlı; belediye raporunun Yuma-Juan Ponce müzesi yolu dediği yerel bir yol da yaklaşık üç kilometre uzaklıktaki Ponce de León evine çıkıyor. Boca de Yuma kasabaya yaklaşık 10 kilometre uzaklıkta; Cotubanamá Ulusal Parkı da belediyenin Bayahibe ve Boca de Yuma yakalarını birleştiriyor.

Hava durumu ve ne zaman gidilmeli

San Rafael del Yuma'da sıcak bir tropikal iklim hâkim; her mevsim hem sıcak hem de biraz yağışlı. Uzun dönemli kayıtlar, günlük ortalama en yüksek sıcaklıkları 32 °C civarında, en düşükleri 21 °C civarında ve yıllık yağışı yaklaşık 1.370 milimetre olarak gösteriyor. En yağışlı ay genellikle ekim, en kurak ay şubat.

Turizm kurumu, yakındaki Bayahibe kıyısını, tipik sıcaklıkları 25 ila 30 °C olan ve aralıktan nisana kadar, aynı zamanda yüksek sezon olan dönemde daha kurak havası bulunan, yıl boyu gidilebilecek bir yer olarak tanımlıyor.

Aynı kayıtlarda yılda yaklaşık 123 gün yağış düşüyor; ölçülen uç değerler 39,5 °C'lik bir en yüksek ve 10,5 °C'lik bir en düşük sıcaklık.

Bilmekte fayda var

San Rafael del Yuma neyle tanınır?

San Rafael del Yuma, 1500'lerin başında kasabaya yaklaşık üç kilometre uzaklıktaki bir platoda inşa edilen, Juan Ponce de León'un tahkimli taş eviyle tanınıyor. Belediye ayrıca Boca de Yuma'yı, Bayahibe'yi ve Cotubanamá Ulusal Parkı'nın bir bölümünü kapsıyor.

Juan Ponce de León'un evi hâlâ ayakta mı?

Evet, kalıntıları San Rafael del Yuma yakınındaki bir platoda duruyor. 1505 ya da 1506 civarında kalın duvarlı, dar pencereli ve tek kapılı, iki katlı bir taş kale olarak inşa edildi. Bir belediye raporu Juan Ponce müzesine giden bir yoldan söz ediyor, ama bir gazete köşe yazısı evi bakımsız olarak tanımlıyor.

San Rafael del Yuma'ya nasıl gidilir?

Turizm kurumu, belediyeye bağlı Bayahibe'yi La Romana'ya yaklaşık 20 dakika, Punta Cana'ya yaklaşık bir saat uzaklıkta gösteriyor; ikisinin de uluslararası havalimanı var: La Romana (LRM) ve Punta Cana (PUJ). Kasabanın kendisi il merkezi Higüey'e Higüey-Yuma yoluyla bağlı.

Bayahibe, San Rafael del Yuma'ya mı bağlı?

Evet. Bayahibe, Boca de Yuma ile birlikte San Rafael del Yuma'nın belediye bölgelerinden biri. La Romana'ya yaklaşık 20 dakika uzaklıktaki belediyenin plaj bölgesi; turizm kurumu onu Saona Adası, Catalina Adası ve Cotubanamá Ulusal Parkı'nın ana giriş kapısı olarak tanımlıyor.

Boca de Yuma'da neler yapılabilir?

Boca de Yuma bölgesi, koyunu balık tutmak, tekne gezileri yapmak ve yüzmek için öneriyor. Ziyaretçiler ayrıca sarkıtları ve dikitleriyle Cueva de Bernard'ı ve tarihî toplarla süslü, koya, Playa Blanca'ya ve San Rafael ile Engaño burunlarına bakan Punta de la Virgen seyir noktasını görebilir.

San Rafael del Yuma'yı ziyaret etmek için en iyi zaman ne?

Turizm kurumuna göre aralıktan nisana kadar olan dönem bu kıyıda hem daha kurak mevsim hem de yüksek sezon. En yağışlı ay genellikle ekim. Bölge yıl boyu ziyaret edilebiliyor; kıyıda sıcaklıklar tipik olarak 25 ile 30 °C arasında.

Yapay zekâ desteğiyle araştırılıp yazıldı, ardından aşağıdaki kaynaklarla doğrulandı. Son kontrol: .

Kaynaklar (11)